2015
Türkçe ile Rusçada Benzer Biçim ve İşlevdeki Bir Ek
Sinan Dinç
Sayfa 5 / 1526,35
İktidar ve Meşrulaştırma Mücadelesinin Odağı Orta Asya: Sovyetlerin Dil ve Eğitim Politikaları
bilig Lenin’in, hedefe ula mak için her yöntem denenmelidir mant nn i letildi i farkllklarn temsil etmeleri ve ya amalar de il, asimilasyona yol açacak bir “herkese e it haklar” uygulamasnn, aslnda bölme, parçalama ve yönetme birle medir”(Grenoble 2003: 35). Nitekim Lenin ile fikir birli i etmi olan politikasnn …
Sayfa 13 / 2822,63
Kutadgu Bilig’de Bir Bağdaşıklık Ögesi Olarak {+Kı} Biçim Birimli Edatlar
B. E. Dağistanlıoğlu & N. Mazman ◦ Kutadgu Bilig’de Bir Bağdaşıklık Ögesi Olarak {+Kı} Biçim Birimli Edatlar sıfata dönüştürücü ekler grubunda yer vermiştir (2000, s. 232-233). Gülsevin (2004, s. 1278- 1280), söz konusu eki tür değiştirici ekler başlığı altında değerlendirmiş ve bu gruptaki eklerin eklendikleri isim veya fiilleri sözlükte yer almayacak isim,…
Sayfa 12 / 2822,40
Kutadgu Bilig’de Bir Bağdaşıklık Ögesi Olarak {+Kı} Biçim Birimli Edatlar
B. E. Dağistanlıoğlu & N. Mazman ◦ Kutadgu Bilig’de Bir Bağdaşıklık Ögesi Olarak {+Kı} Biçim Birimli Edatlar 2010) Ahmet B. Ercilasun danışmanlığında hazırladığı ve 35 bölüm, 3500 beyitte bağdaşıklık ve tutarlılık bakımından eseri incelediği “Kutadgu Bilig’in metindilbilimsel yapısı” başlıklı tezi ile Kutadgu Bilig’deki kahramanların hangi kelime veya kelime…
Sayfa 15 / 2819,93
Kutadgu Bilig’de Bir Bağdaşıklık Ögesi Olarak {+Kı} Biçim Birimli Edatlar
B. E. Dağistanlıoğlu & N. Mazman ◦ Kutadgu Bilig’de Bir Bağdaşıklık Ögesi Olarak {+Kı} Biçim Birimli Edatlar Araştırmacıların {+KI} biçim birimli yapıların işlevleri hakkında ortak fikir beyan ettikleri hususların başında, oluşan yapıların zamir işlevli birimler olarak kullanılabilmesi gelmektedir. Vardar (2002, s. 12-13), kelimelerin işlev değiştirerek bir …
Sayfa 15 / 1618,77
Kur'an-ı Kerim'in Türkçe Çevirilerinde Esrna-i Hüsna
~ı ı ' 208 GÜLDENSAGOL YÜKSEKKAYA KUR' AN~ I KERiM'İN TÜRKÇE ÇEViRiLERİNDE ESMA-İ HÜSNA 209 er-ra'üf şefkatli nında Türkçe, %21.7 oranında Arapça, %10.9 oranında Türkçeleşmiş er-razziik nzıklandıran Arapça), %55.3 'ünü karşılamak için kelime gruplarına müracaat edildiği es-seliim esenlik veren görülmektedir ki bunlardan %40.8'inde iki kelimelik grup kullanıl…
Sayfa 4 / 1516,84
Türkçede Üçüncü Şahıs İyelik Eki ve Zamir n’si
150 Cahit BAŞDAŞ 9. Tarihî metinlerde tespit edilen birkaç örnekte, belirli nesne (yükleme hâli) istemi olmadığı hâlde üçüncü şahıs iyelik ekinin +(s)In biçimiyle kullanıldığı görülmektedir. Bu tip örneklerdeki +n, yükleme hâli eki olamayacağına göre hangi görevde kullanılmış olabilir? 10. Özellikle Yakutça’da iyelik eki almış belirli nesne durumundaki isiml…
Sayfa 6 / 916,13
Terimlerde Kapsam Sorunu: “Zarf” Örneği
Lyons’un açıklamasına göre sıfat ve durum fiilleri arasındaki bu yakınlık, bunları niteleyen unsurların da ortak olmasını gerektirmektedir. Fiili de sıfatı da niteleyen unsurlara zarf adı verilmesi, bu anlayışın bir sonucu olmalıdır. Bir başka açıklama Nadir Engin Uzun’un Ana Çizgileriyle Evrensel Dilbilgisi ve Türkçe adlı eserinden alınmıştır: Uzun’a göre y…
Sayfa 12 / 1815,27
Türkçede Bazı Ek ve Edatlarda “-n” Morfemi ile Ortaya Çıkan Varyantlaşma
Leylâ KARAHAN bazı yazı dillerinde de bilen edatı kullanılmaktadır (Kara 2007: 280; Öztürk 2007: 343, Yazıcı Ersoy 2007: 412). Bu kelimelerdeki -n, Korkmaz (1995: 155)’a göre zarf-fiil eki, Mansuroğlu (1955: 62), Erdal (2004: 176) ve Grönbech’e göre vasıta hâli eki (1995: 40), Hacıeminoğlu’ya göre de bir vasıta hâli eki veya fonksiyonu tespit edilememiş bir …
Sayfa 405 / 43215,27
On Üçüncü Yüzyıl Öncesi Türkçesinde Soru
380 kullanılmıştır. toḳuşsun Tasrı yolı içinde anlar kim satarlar yaḳın tiriglikni âhiretḳa. kim kim toḳuşsa Tasrı yolı içinde öldrülse azu yesse her-âyine asa berür-miz yanut uluġ Ku.T. 26/42a3. “Allah yolunda savaşsınlar. Kim Allah yolunda savaşır da öldürülür veya galip gelirse, biz ona büyük bir mükâfat vereceğiz.” 3.2.2.6.4. ne Soru Sözcüğü ne soru sözc…
Sayfa 16 / 3714,99
Türkiye Türkçesindeki Anlam Bilimi Bibliyografyası
Mehmet Hazar www.turukdergisi.com Soysaldı, Mehmet (2005), “Toshıhıko Izutsu ve Semantik Anlayışı”, Journal Of Islamic Research, Ġslâmî AraĢtırmalar, C. 18, S. 1, s. 61-75. Subaşı, Uzun Leyla (1991), “Deyimleşme ve Türkçede Deyimleşme Dereceleri”, Dilbilim AraĢtırmaları, s. 29-30. Tekin, Talat (1997), “Eş anlamlılık ve Kullanılış (I-II)”, Türkoloji Eleştiril…
Sayfa 5 / 2613,39
Türkiye Türkçesinde Sınır Öncesi Bakış Açısı ve Yaklaşma
177 [-SV]‟de ise sınırlar (baĢlangıç ve bitiĢ), potansiyel olmakla birlikte kritik hâle getirilmemiĢtir. Bu nedenle olayın gerçekleĢmiĢ kabul edilmesi için aĢılması gereken bir sınır söz konusu değildir. Bu fiillerde önemli olan sınırlar değil, arasındaki sürektir. Kokla-, oku-, yaz-, yürü- böyle fiillerdendir. Bu fiiller, sürek noktasında ortaklaĢtığı [+ÖS]…
Sayfa 24 / 3313,16
Kutadgu Bilig'de Hayvan Adları
KUTADGU B İLİG ’DE HAYVAN ADLARI 23 Anadolu Türkçesi metinlerinde Arapça ve Farsça sözlüklerdeki “yabani koyun ve ceylan, ahu” anlamındaki kelimelerin çevirisinde görüldüğü belirtilen ayrık kelimesinin ıwıo kelimesi ile aynı olduğu belirtilir (Clauson 1972: 8). Tarama Sözlüğü'nde ayrık II için Terceman'da verilen tanıkta sığın ile ayrık, yaban sığın ile eş d…
Sayfa 3 / 1012,92
ozbekce_bildiri
Burcu YILMAZ 1. Giriş Bu çalışmada Türk dilinin Oğuz(batı) grubunda yer alan Türkiye Türkçesi ve Azeri Türkçesi ile Türk dilinin doğu grubunda yer alan Özbek Türkçesindeki deyim kavramı ve deyimbilim çalışmaları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışmanın giriş kısmında deyim ve deyimbilim kavramının tanımı hakkında kısaca bilgi vermek istiyoruz. Bir ka…
Sayfa 15 / 3612,68
batı_edebiyatında
1127 Tuncay TÜRKBEN e) Uygulamada görülen aksaklıklar tiyatronun zararlı oluşundan değil, uygulayanların hatalı davranışından ileri gelir (Şener, 2010: 78-79). Rönesans’ta dram sanatından ilk kez söz eden inceleme ise Daniello’nun Poetica’sıdır. Daniello’ya göre tragedya ozanı hiçbir zaman yalın ve günlük konuşmayı kullanmamalıdır. Tragedya türünde kişiler k…
Sayfa 5 / 1512,26
İlimlerin Tasnifi Tarihi
“İlim-tabiat ve cemiyetin inkişafındaki kanuna uygunlukları ve objektif âleme tesiri usullerini meydana çıkaran bilgiler sistemi ve bu bilgilerin ayrıca sahası... Okumakla elde edilen bilgi, malumat vb. demektir” (Azerbaycan Dilinin İzahlı Lügati, 1980: 203). Klasik Azerbaycan edebiyatında, özellikle de şiirde bilginin, ilmin çok geniş, muhtelif faklılıklarl…
Sayfa 15 / 2112,16
Ebülfez Elçibey’in Yaklaşımıyla Farabi
Çev:Muhammet Kemaloğlu www.turukdergisi.com 8. “Poetika”. III. Matematiği de Farabi yedi bölüme ayırıyor: 1. Hesap, 2. Geometri, 3. Optik, 4. Yıldızlar İlmî-hem astronomi hem de astroloji bir yerde “nücum”- yıldızlar bilimler olarak adlandırılıyordu, 5. Müzik, 6. Ağırlıklar Ait Bilim, 7. Mahir Fenler Bilimler. IV. Metafizik, fizik ve metafizik bilgi bölümünd…
Sayfa 19 / 3611,98
batı_edebiyatında
1131 Tuncay TÜRKBEN Rönesans’ın doruğu sayabileceğimiz Aydınlanma Dönemi’nin düşünürleri tarafından uygarlığın ve bilimin gelişmesi için tek geçerli sayılan “akla başvurma”nın karşısına Fransız düşünürü Jean Jacques-Rousseau, “iyi niyet ve saygı” kavramlarını getirir (Nutku, 1983: 6). Romantik tiyatro düşüncesi, klasik akımın biçim kurallarına, eğiticilik an…
Sayfa 22 / 3611,88
batı_edebiyatında
1134 Tuncay TÜRKBEN birliğin gözetilmesinden yanadır (Şener, 2010: 150). Stendhal’e göre, romantik tiyatro, çağın sorunlarına yanıt vermeli, ulusal nitelik taşımalı, klasik tiyatronun kurallarından kurtulmuş olmalı ve düzyazı ile yazılmalıdır. Romantik tiyatro, gerçeği sahneye yansıtmalıdır (Keskin, 2008: 36). Romantik akım tiyatro kuramcıları, klasiklerin z…
Sayfa 17 / 3611,88
batı_edebiyatında
1129 Tuncay TÜRKBEN bir incelemeci olan Dryden, İngiltere’deki tiyatro eleştirmenliğinin de temelini atmıştır (Nutku, 1985: 219). XVIII. yüzyılın başlarında Grescimbeni, Gravina, Muratari ve Quadrio gibi yazarlar bu yüzyılın başlarında İtalyan tiyatrosuna yol gösterirler. Carlo Goldoni’nin ortaya çıkmasıyla İtalyan ulusal komedyası da temelleri üzerine oturu…
Sayfa 2 / 1011,64
Türkçede “Bildirme” Çekimi ve Pekiştirme-Olasılık Kategorisi
188 Muna Yüceol Özezen predicated in present and present progressive tenses falls short or presents variety. The latter, under the influence of Arabic language, is also called indicative morpheme. However, the term ‘ indicative’ should be handled cautiously inasmuch as all indicative forms denote tense and -D°r morpheme may be carried onto conjugated verbs i…