2026
Farsça Fiilimsi Yan Tümcenin Sözdizimsel Yapısı
Solmaz Mahmoodi
Sayfa 12 / 1551,96
Eksik Olan Dil Bilgisi Terimlerimiz Üzerine
…z. 3.1. Basit cümle Basit cümlenin ne olup ne olmadığı konusunda dilcilerin tümünün aynı görüşü paylaşmadığını, bazı dilcilerin, içerisinde fiilimsi bulunan cümleleri girişik birleşik cümle saydığını biliyoruz. Bana göre, bir duygu veya düşünceyi tam olarak ifade etmedikleri, şahıs ve kip bildirmedikleri için, fiilimsileri cümle saymamak gerekir. Bu ölçüye g…
Sayfa 16 / 2029,69
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
290 + UTEK 2007 /BİLDİRİLER Ferhat KARABULUT • 291 jile düzeyden kurtarıp söz dizimsel düzeyde ele almalıyız . Evet bir fiilimsi sözlük- Kırmızı araba geldi. sel bir birimdir, ama onun içinde bulunduğu alan bir yönetim alanıdır. Dışardan yeşil ev daha güzel. müdahaleyi (temel yüklemin müdahalesi) kabul etmeyen bir yapıdır bu. büyük uçak Morfoloji -Sentaks (Y…
Sayfa 13 / 1529,69
Eksik Olan Dil Bilgisi Terimlerimiz Üzerine
…gun olacağını, daha önce, Türk Dili dergisinde çıkan bir yazımda önermiştim (Özmen: 226-227). Onun için bu konu üzerinde durmayacağım. 3.3. Fiilimsilerde öge Cümleyi ve cümledeki unsurların kimliğini yüklem belirler. Nasıl kelimeler, söz dizimi içerisinde birbirlerine karşı olan durumları bakımından türlere ayrılıyorsa, cümle içerisindeki çeşitli unsurlar da…
Sayfa 6 / 929,69
(Tanıtma) Özmen, Mehmet (2016). Türkçenin Sözdizimi, Adana: 2. Baskı, Karahan Kitabevi.
…leşik cümle”dir. Yazar, basit cümleyi daha önce yapılmamış bir biçimde sınıflandırarak alana yeni terimler önermiştir. Ona göre, içerisinde fiilimsi bulunan basit cümleler ile fiilimsi bulunmayan basit cümleler arasında, yapı ve anlatım bakımından büyük farklar vardır. Fiilimsi almayan tek yüklemli cümle, “salt basit cümle” iken; fiilimsi alan tek yüklemli c…
Sayfa 1 / 2022,27
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
…uramı Bağlamında Fi İLİMSİLİ YAPILARIN ADLANDIRILMASI VE SINIFLANDIRLMASI MESELESİ Ferhat KARABULUT (Manisa)* ÖZET Bu çalışmada, Türkçedeki fiilimsili yapıların adlandırılması ve sınıflandırılması üzerinde duracağız. Türkçe dilbilgisi çalışmalarında, araştırmacılar, içerisinde fiilimsi bulunan cümlelerin adlandmlması ve sınıflandırılması konusunda ikiye ayrı…
Sayfa 1 / 714,85
Türkçede Eklerin Hiyerarşisi ve Ara Ekler
…Üçüncü maddede fiilden isim yapan ekler, genel nitelikleri dikkate alınarak önce ikiye ayrılır: a. Fiilden herhangi bir isim yapan ekler b. Fiilimsi ekleri Fiilimsi ekleri, yeniden sınıflandırılarak isim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil ekleri olmak üzere üç grupta incelenir.
Sayfa 2 / 714,85
Türkçede Eklerin Hiyerarşisi ve Ara Ekler
…lar kullanılarak kendi aralarında yeniden gruplandırılması, bu eklerin işlevleri bakımından farklı niteliklere sahip olduklarını gösterir. “Fiilimsi ekleri” başlığı altında verilenler, adından anlaşılacağı üzere, diğer isim yapma eklerinden farklı olarak her zaman tek başlarına yeterli kavram veya nesne karşılığı bulunan kalıcı isimler yapmazlar. Bu ekler, ç…
Sayfa 6 / 2014,85
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
… örneğin, sıfat fiilli cümlelerde, nitelenen tek bir ad (asıl unsur) söz konusu oldu- sında, yan tümcenin bir önerme taşıdığını ve her bir fiilimsinin bir önerme içerdi- ğundan ve ad da mutlak surette tek bir varlığı karşıladığından, adı niteleyen sıfatın ğini vurgularlar. Akerson ve Özil "Ayşe [senin geleceğin]-i biliyor cümlesini ver- veya sıfat fiilin sa…
Sayfa 9 / 2014,85
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
…tılı olarak, bir dilde mutlak yargı çekimle yönetim alanıdır. Yansıma ilkelerinin eksiksiz uygulandığı, çekim öbeği veya fiil ortaya çıkar, fiilimsiler yargı taşımaz demek, işi baştan pazarlıksız hale getirmek tarafından yönetilen, öbek yapıların hiyerarşisinden oluşmuş dilin bitimli en üst . anlamına gelebilir. Gerçekte, fiilimsili yapılar da yargı bildirme…
Sayfa 10 / 2014,85
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
…ksa bir her zaman mümkün olmamıştır. Dilin derinde bir yapısının olduğu gerçeği, dilbi- öbek veya kelime midir? Türkiye' de sıfat fiil veya fiilimsi dendiğinde ilk akla ge- lirncileri daha isabetli sonuçlara ulaştırmıştır. Üretken-Dönüşümlü Dil Bilgisi ile len biçimbirirndir (kelimenin morfolojisi), bu nedenle dikkatler daha çok bizzat gündeme oturan ve dil …
Sayfa 15 / 2014,85
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
…hareket edersek, gerçek manada kaynaşarak birleşmeyi Türkçede nişlemiş, birbirini kapsayan bir büyük küme mi çıkar? Yoksa kümlerden mi bah- fiilimsili yapılarda görürüz. Zira derin yapıda çekimli bir fiil olan yüklem, fiilirıısili setmek gerekir? Veya; yapı oluştururken taviz vermekte ve kendisine bağlı üyeler ile birlikte üst fiilin 4- Herkesin kabul ettiği…
Sayfa 19 / 2014,85
Ad Öbeği Taşınımı ve Boşluk Kuramı Bağlamında Fiilimsili Yapıların Adlandırılması ve Sınıflandırılması Meselesi
…gual Yay., İstanbul. sı için birden fazla çekimli yüklemi olmalıdır yargısı, tek cümleyi değil cümleleri BAYRAKTAR, Nesrin. 2004, Türkçe'de Fiilimsi/er, Ankara: TDK yay. işaret eder. Bu durumda birleşik cümle değil birleşik cümleler dememiz gerekir. CHOMSKY, Noam. 1957, Syntactic Structures, London, The Hague, Paris: Türkçenin asıl birleşik yapısı (veya yapı…
Sayfa 146 / 30414,85
iranda_turkcenin_gizli_hazinesi
…ük- kavramında “ver-“ fikri bulunan geçişli ey- leme bağlamaktır. Geçişli fiil de cümlede lem grupları ve eylem deyimleri (ver-, sun-, veya fiilimsi gruplarında özne dışındaki bir bağışla-, sat-, bırak- veya armağan et-, hava- varlık veya nesneyi etkileyen yani bir nes- le et-, müsaade et- yahut da ders ver-, öğüt ne gerektiren fiildir. Geçişsiz fiil de cüml…
Sayfa 5 / 2714,85
Uygur Atasözlerinin Sentaksı Üzerine Bir Araştırma
…duğu cümlecik türü. Yüklem: Bildirme ya da tasarlama kip eklerinden biriyle çekimlenen fiil biçimi ya da yüklemleştiricisi (predicator) bir fiilimsi veya fiilimsinin isim ya da edatlarla genişlemiş biçiminden oluşan dil bilgisi yapısıdır. İsim cümlelerinin yüklemini ise, bir isim veya isim gibi kullanılan bir sözcükle (yüklem ismi) bildirme ekleri oluşturur.…
Sayfa 5 / 914,85
(Tanıtma) Özmen, Mehmet (2016). Türkçenin Sözdizimi, Adana: 2. Baskı, Karahan Kitabevi.
…il grubu, zarf-fiil grubu, kısaltma grubu” olmak üzere 24 kelime grubu ele alınmıştır. Bu bölümde ayrıca “tarafından’lı ve +ÇA eşitlik ekli fiilimsiler, fiilimsi gruplarında devrikleme, fiilimsi gruplarında ayrık yapılar” başlıklarına da yer verilmiştir. Çalışmada tamlama türünün “isim tamlaması”, “sıfat tamlaması”, “zamir tamlaması” ve “zarf tamlaması” olar…
Sayfa 25 / 7114,85
Türk Söz Diziminde 'Tarafından'lı Anlatımlar
…rine, özel kuryeler eliyle ve Emniyet Görevlilerinin koruyuculuğu altında gönderilir (Anadolu Üniv, 1995, 18). 3.1.3.4. Birden çok öge alan fiilimsiler; Bir fiilimside öznecik, zarf tümleci veya dolaylı tümleçlerden ikisi veya üçü bir arada da bulunabilir. Kültür Bakanlığı tarafından kitaplara bandrol zorunluluğu getirilmesi [Kültür Bakanlığının kitaplara ba…
Sayfa 1 / 1314,85
Türkiye Türkçesinde Yapısında İsim-Fiil Bulunan Birleşik Fiiller
…unan Birleúik Fiiller Dilek ERGÖNENÇ AKBABA 1 Özet: Türkiye Türkçesinde birleúik Þiller 1. øsim + yardõmcõ Þilden oluúan birleúik Þiller 2. Fiilimsi + yardõmcõ Þilden oluúan birleúik Þiller olmak üzere genel olarak ikiye ayrõlabilir. Fiilimsi + yardõmcõ Þilden oluúan birleúik Þillerde, yardõmcõ Þiller ya isim-Þil ya sõfat-Þil veya zarf-Þil kurulu- úundaki bi…
Sayfa 19 / 287,42
“Adanalı Türkistanlılar” Şiiri
…ıştır. +ning: tamlayan hâli eki: Dåimå Cämiyätning xızmätidä boldular, Fiil çekim ekleri Şiirde bulunan fiil çekim eklerinden şahıs, kip ve fiilimsi ekleri şunlardır: Fiil çekiminde kullanılan şahıs ekleri +män: Birinci teklik şahıs eki metinde yalnızca geniş-gelecek zaman kipi çekiminde tek örnekte bulunmaktadır: pärzänd båqämän -(X)ş-: 1) fiilden fiil yapa…
Sayfa 2 / 87,42
Türk Lehçelerinde İşteşlik Eki (-ş-) ve Çokluk
…nda özel bir yere sahip olan işteşlik -ş- ekinin işlevleri üzerinde duracağız. 2 Yapım Ekleri genel başlığı altında değerlendirdiğimiz bazı fiilimsi ekleri, özellikle zarf-fiil ekleri, işlevleri bakımından çekim eklerine oldukça yakındır. Örneğin koştu ile koşarak sözcükleri arasında, sözlüksel değer taşıyan açık bir anlam farkı yoktur. Birincisi çekimli fii…
Sayfa 1 / 197,42
Nogay Türkçesi ve Türkiye Türkçesindeki Cümlelerin Bağlanma Şekilleri Bakımından Karşılaştırılması
…ik sağlanamamış cümle çeşitlerinden biridir. En çok üzerinde durulan ve üzerinde anlaşmaya varılamayan konu; bu tür cümlelerde yer alabilen fiilimsilerin (isim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil) yargı bildirip bildirmediğidir. Ergin (1962: 382), içinde fiilimsi bulunan cümleleri basit kabul eder. Ediskun (2010: 381), Gencan (2007: 165), Hatiboğlu (1972: 146), Di…