2012
Trabzon, Bakü, Merv, Kızıl-Orda, Jambil ve Gagauz Düğünlerinde Gelin-Güvey Motifi
Ali Çelik
Sayfa 16 / 26159,79
Türklerde Evliliğin Algılanışı -"Evlenmek" Karşılığı Kullanılan Kelimelerden Hareketle-
mat (TS: 916); giyov Evli erkek (Sibirya göçmenleri, B öğrüdelik- Cihanb ey li-Kn.) (THDEA: 54); giyev Güvey, damat (Trk:mTS: 275); giyo Güvey (TTAT 120); giyov Güvey (TTAT 120); güvee I) Güvey, 2) Damat (GTS: 110); güveelik Güveylik: İç güveeliine gitmee "İç güveyliğine gitmek" (GTS: ll O); güjav Güveji, damad, gijav (ŞSEÇOW 72); küyav Damat, güvey (SOTTT:…
Sayfa 15 / 2663,92
Türklerde Evliliğin Algılanışı -"Evlenmek" Karşılığı Kullanılan Kelimelerden Hareketle-
…korumak" anlamına gelen küde-'ten türetilen küdegü keli- birbirlerine baş yold aşı dır: mesi, erkeğin bu rolünü açıkça ortaya koymaktadır. "Güvey" kadar yaygın başyoldaşı [başyoldaş] ı) Zevce, karı , eş, 2) Karı kullanımı olmamakla birlikte kör- fiilinden türetilen kelimeler de aynı algı veya koca (DS: 567); layı§ın sonucudur: başyold aşı Karı, eş (Es.; Ank…
Sayfa 11 / 2623,97
Türklerde Evliliğin Algılanışı -"Evlenmek" Karşılığı Kullanılan Kelimelerden Hareketle-
ve nikahlanmadan bir erkekle kaçmak (TS: 1336); kocaya var- (Kız, ka- dın) evlenmek (TS: 1336); gişiye git- Evlenmek (kadınlar için) (DS: 2085); göçY Kocaya gitmek, gelin olmak (DS: 2121 ); köç- Kız evlenmek (DS: 294 7); git- Bir sigara ver bana / Dumanına bak dumanına / Şehirliler dururken / (}ider mryim çobana (TFÖ: 1O); gişiye git- 1 k/ gişiye var- Kaclın…
Sayfa 11 / 1615,98
Türk Destanlarında Aile
…k atar; ok nereye düşerse gerdek de oraya dikilir. Nişan "kiçi düğün", düğün de "ulu düğün" sözleriyle verilir. Düğün eğlenceleii sirasında güvey ve arkadaşları , güveyinin yüzüğüne niş a n alıp ok atarlarken kadınlar ayrı bir yerde eğlenirler. Düğün sahipleri; attan aygır, deveden buğra, koyundan koç kesip büyük taylar düzenlerler ve bütün Oğuz beylerini ağ…
Sayfa 5 / 515,98
Sehî Bey, Necâtî Bey'in Damadı mıydı?
…esine bakacak olursak cümlenin sonundaki “ve biri” ifadesinin düşmesi ile cümlenin …….biri güyegüsü Sehi Bey biçiminde okunması Sehi Bey’in güvey olduğu görüşünü ortaya koymuş olmalı. Böylece Evliya Çelebi ve Franz Babinger’in Sehi Bey’in Necati’nin damadı olduğunu söylemelerinin nedenlerinden belki de en önemlisi bu okuma biçimidir diye düşünüyoruz. Evet, b…
Sayfa 18 / 2315,98
Doğu Türkçesi Metinlerinde Başlangıcından Günümüze Saygı ve Nezaket İfadesi Sorunu
…inde, bilhassa kadınların kocalarına hitapta sen veya siz değil özi biçimini kullandığı görülür. Küyåv-qäylıq öz xäyållärini bir-birläridän Güvey ve gelin hayallerini birbirlerinden yäşırdı. Äyni väqtdä bir-birläri nimälärnı xäyål sakladı. Aynı zamanda birbirilerinin neleri süräyäpti, şunı bilmåqçi boldı. düşündüklerini öğrenmek istedi. - Gäpir, - dedi küyåv…
Sayfa 19 / 377,99
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
…li bu uygulamaların kökünde kötü iyelerden korunma ve soyun devam etmesi dileği yatmaktadır. Altay Türklerinde son zamanlara kadar gelin ve güvey ilk ateĢlerini çakmak taĢıyla yakarlarmıĢ. Evlendikten sonra yeni evlerinde ateĢ yakmayan çiftlerin Tanrı katında evli sayılmayacağına inanılırmıĢ (Dilek 2007: 43). Günümüzde dahi Türkmen çevrelerinde yeni evlileri…
Sayfa 23 / 377,99
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
…ız gelin olarak baba evinden ayrılırken, kız evi ağlar ve yas tutar (Feyzioğlu 2010: 73-92). BaĢkurt kızları düğünün son gününü, yani kızın güvey köyüne gideceği günü, matem Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 8/9 Summer 2013
Sayfa 26 / 377,99
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
…tarları halâ „bitkürem tuy‟ (yüz görme düğünü) uygulamaktadırlar ve bu mecliste gelinin duvağı „berkençek‟ açılmaktadır. Kazaklarda da kızı güveyin köyüne getirdikleri zaman „betaçar‟ âdeti uygulanır. Gerek Kırgız, gerekse Kazak folklorunda sık rastlanan ve Kırgızlar‟ın „betaçar‟, Kazaklar‟ın ise „betaşar‟ dedikleri bu terim daha çok düğünün son aĢamasını ve…
Sayfa 27 / 377,99
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
…undan sonra geline yapılan takı merasimine „Duvak‟ adı verilir (Özdemir 2009: 193). Duvak açma ritüeli Anadolu‟da genellikle yatak odasında güvey yatağında gerçekleĢir. Bu ritüel, kızlığın bitip kadınlığın baĢladığını gösteren bir semboldür. Ġslâmiyetin bir tesiri olarak, günümüzde bazı yörelerimizde, evlilikten sonra, yalnızca kadınların iĢtirak ettiği „duv…
Sayfa 10 / 227,99
Türkçe ve İngilizcedeki Bazı Akrabalık Adlarının Karşılaştırılması Üzerine Bir Deneme
…: yenge (=büyük veya erkek kardeşin veya amca ile dayının eşleri), enişte (=büyük veya küçük kız kardeşin veya teyze ile halanın kocaları), güvey (damat), dünür (=birbirlerinden kız ya da oğlan alıp veren anne ya da babanın birbirlerine göre adı), baldız (=erkeğe göre karısının büyük ya da küçük kız kardeşi), kayın (veya: kayınbirader erkeğe ya da kadına gör…
Sayfa 14 / 887,99
cutam_kek_aralik_2022
…enzer bulmaktadır. Kozanlıların dil özellikleri büyük ölçüde Avşar Türkmenlerine de yakınlık gösteriyor. Onlar da Avşarlar gibi damat ya da güvey yerine “özne” derler. Pencerenin adı “taka” vadinin adı “kısık”tır. Kozanlılarla Avşarların benzer taraflarından biri de her iki toplulukta da ağıt geleneğinin çok canlı oluşudur. Kozanoğlu ailesinin yaşadığı birço…
Sayfa 25 / 617,99
Dede Korkut Kitabı'nda Tek Kullanımlık Türkçe Sözcükler Üzerine Bir İnceleme
…009: 13-24). Bu söz çok eski dönemlerde yağmayıp kaçırarak evlenme şeklinin bir kalıntısıdır. Nitekim esasen bütün Türk düğünlerinde kız ve güvey tarafları arasında, sembolik olarak ‘savaş’ ve sonra ‘barış’ yapıldığı müşahede ve tespit edilmiştir (İnan, 1998-I: 346). Türkçedeki ‘ur’ sözünün, ‘habbe, tane, tohum, döl, kur, halka, kemer, kurşak, soy, nesil’ gi…
Sayfa 8 / 107,99
Türk Edebiyatında Dirijizmin Halk Hikâyeleri Boyutu
…Ģubesine Arzu ile Kanber‘in düğününü köyde balo yaparak düzenleme görevi verilmiĢtir. Arzu, baloda beyaz gelinlik, Kanber ise siyah kumaĢla güvey elbiseleri giymiĢtir. Baloya Ģehrin valisi de katılmıĢtır. Kısaca hikâye, ideal köy ve köylü tipi resmi sunmaktadır.‖21 Bir baĢka örnek olarak da M. Fahrettin Pakkan‘ın 1943‘te basılan Hazreti Süleyman ve Zaloğlu R…
Sayfa 4 / 137,99
Âşık Hüseyin Araştırmalarına Katkılar: 2
…erde gezer Beş katip de çeyiz yazar Hatça kızdan soyka kaldı On altınlık sırma izar Elinde gümüş bardağı Dolanır gelir çardağı Varın söylen güvey beye Boş beklemesin gerdeği Sağmen gelir toza toza Ben görmedim böyle kaza Hatça kızda can veriyor Ala gözü süze süze Ağlar gözüm söyler dilim Ben görmedim böyle ölüm Soyka kaldı Hatça kızdan Yedi halı on beş kilim…
Sayfa 3 / 97,99
Kastamonu Düğünlerinde Seğmenlik geleneği ve Seğmen Kelimesinin Etimolojisi
…leme Sözlüğü'nde "seymen", sagmen, samen, saymana, segmen, semen;[' sevmen, seyman, seymene biçimleıinde ve "köyden köye gelin almaya giden güvey; · yanlısı, atlı, davullu, zurnalı, silahlı ve cepken giyinmiş delikanlı alayı" anlamındit ifade edilmiştir. 6 ··,O§ x~· Etimoloji sözlüklerine baktığımızda durum şudur: İsmet Zeki Eyüboğhı "seğmen" kelimesinin kay…
Sayfa 15 / 297,99
Destanlarda Evlilik
…nun ka- Bu anlamda olmak üzere başlık, müstakbel ve rısı ile evlenir."06J muhtemel koca tarafından gelinin ailesine ya- Kızı alabilmek için güvey tarafından kı pılan bir evlenme ödemesi olarak tanımlana zın babasına verilecek para veya hayvanın adı bilir. Bu ödeme: a) Birleşen ailelerin sosyo- "kalın" veya "kalınlık"tır. Bu kalının miktarı ve ekamik statül…
Sayfa 5 / 267,99
Türklerde Evliliğin Algılanışı -"Evlenmek" Karşılığı Kullanılan Kelimelerden Hareketle-
…erkek) için çeşitli i şlemlere bile başvurulabilir: çivi çakma (Özb.) (KTLS: 229); üylen- Evlenmek (YUyg, TS: 44 7); üylön- Evlenmek Gelin, güvey evine girdiği sırada ya da gerdek (ITKTS: 64); üylen- Evlenmek (RKS: 117); üylen- Evlenmek (RNS: 176); odasına girerken yenge üylen- Evlenmek (RKKlpS: 221 ); öylan- Evlenmek (RES: 198); üylen- Ev- tarafından kapı b…
Sayfa 10 / 267,99
Türklerde Evliliğin Algılanışı -"Evlenmek" Karşılığı Kullanılan Kelimelerden Hareketle-
…irmek, kız al- mak; kocaya varmak (ŞS: 51); kiji al- Evlenmek, laz almak (TAS: 58). 1 alganını hallalım Kanm (KLS: 7 4); kargan 1 ılar kihi Güvey (RYS: 15 7); ayal-algan Evli (erkek) (7TKTS: 64); algan-tagan eş kan, q (ATS: 85). hatın aldır- Evlendirrnek (RNS: 176). 2.1.2. Söz konusu fiilin i§tq §eklinin "birbirini almak, birbiriyle evlenmek" anlamında kulla…
Sayfa 13 / 267,99
Türklerde Evliliğin Algılanışı -"Evlenmek" Karşılığı Kullanılan Kelimelerden Hareketle-
…832); gelin al- 1) Erkeğe bir q bulmak, 2) tören e verilen ad (OATS: 863); ge linalayı Gelini kız Gelini baba evinden özel bir törenle alıp güvey evine götürmek (TS: 832); evinden alıp oğlan evine gelin git- Bir aileye, yere gelin olarak gitmek (TS: 832); gelin köç- Gelin götüren davetiiierin teşkil ettiği kafileye verilen ad olmak (TTAT: 109); gelin edin- O…