2018
Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durumu
Dilek Ergönenç Akbaba
Sayfa 3 / 1088,87
Nogay Türkleri
dır. Kıpçak ve Kırgız kabilelerinde oymak adı olarak takdim eder. Yemekleri, içkileri, altın gümüş ve kapları Nogay'a sıkça tesadüf edilmektedir. 26 · memnuniyetle kabul eden Nogay sıra elbiselere gelince Yim-Cim, Kaz:ıkisran'da, Ural eyalerinde bir ırmak elçiye sorar. "Bu şapka fenalıklardan başı koruyabilir mi? tır. XIV-XV. yüzyıllarda bu ırmak kıyılarınd…
Sayfa 2 / 1082,74
Nogay Türkleri
NoGAY TüRKLERi NESRİN GÜLLÜDAG FlllAT ÜNIVERSITESI FEN-EDEBIYAT FAKÜLTESI/ TORKIYE NOGAY ADI VE NOGAY BOYLARI .. Tokiız (Toguz), Urak, Yedicek, Yeclişkol (Yedişkul), Ye- disan ve Yembulak. Saadet Çağatay ise uruk adlarını şöy ogay ktlimesi bir şahıs adı olup, 1270-1299 le verir: 15 Kazak, Kazanuvlı, Kanlı, Kireyit, Kongrat, yıllarında Altın Ordu'da büyük bi…
Sayfa 23 / 6979,68
cutam_kek
GİRİŞ 1. Nogay Türkleri Kimdir? Kuzey Kafkasya’da yaşayan Nogay Türkleri, Türkiye'de son zamanlara kadar çok fazla bilinmeyen bir Türk boyudur. Kıpçak koluna bağlıdırlar. 2. Nogay Türklerinin Yaşadığı Yerler 2010 yılı nüfus sayımına göre Rusya Federasyonu içinde 103 bin dolayında Nogay Türkü yaşamaktadır. Karaçay-Çerkez Cumhuriyeti ve Dağıstan’daki Nogayskiy…
Sayfa 4 / 1076,61
Nogay Adı ve Nogayların Kökeni Üzerine
T D D / J o f E L 2 0 1 3 Y a z / S u m m e r . . . . . • . . T e h l i k e d e k i D i l l e r D e r g i s i / J o u r n a l o f E n d a n g e r e d L a n g u a g e s D i l e k E r g ö n e n ç A k b a b a • N o g a y A d ı v e N o g a y l a r ı n K ö k e n i Ü z e r i n e Kavim adı olarak da ‘Nogay’ adının nasıl kullanılmaya başlandığı konusunda farklı görü…
Sayfa 4 / 1076,61
Nogay Adı ve Nogayların Kökeni Üzerine
T D D / J o f E L 2 0 1 3 Y a z / S u m m e r . . . . . • . . T e h l i k e d e k i D i l l e r D e r g i s i / J o u r n a l o f E n d a n g e r e d L a n g u a g e s D i l e k E r g ö n e n ç A k b a b a • N o g a y A d ı v e N o g a y l a r ı n K ö k e n i Ü z e r i n e Kavim adı olarak da ‘Nogay’ adının nasıl kullanılmaya başlandığı konusunda farklı görü…
Sayfa 1 / 1776,37
Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durumu
2010 Yılı İtibarıyla Höşöö Tsaídam Bölgesi ve Orhun Vadisi Dil Araştırmaları Sayı: 16 Bahar 2015, 103-119 ss. Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durumu* 1 Dilek Ergönenç Akbaba** 2 Özet: Söz diziminde özne, nesne, zarf, yer tamlayıcısı gibi yükleme bağlı unsurların yanı sıra önüne geldiği unsura göre cümlede farklı işlevleri bulunan, yükl…
Sayfa 24 / 6973,55
cutam_kek
Özellikle Don (Ten) ile Dinepr (Özü) arasındaki bölgelerde nüfuz kazanan Nogay, Berke Han'ın ölümünden sonra müstakil bir han gibi hareket etmiştir. Cengizlilerden istediği kişiyi "han" ilân etmiştir. Altınordu'nun işlerine durmadan karışarak anlaşmazlıklara sebep olan Nogay, Tula Buğa'ya karşı Tokta'yı (1290-1312) tahta çıkarmıştır. Tokta'ya birçok Nogay be…
Sayfa 8 / 1070,48
Nogay Türkçesi
32 KARADENİZ ARAŞTIRMALAR! -2- 10. Edatlar 10.1. Ünlem edatları Nogay Türkçesi'nde kullanılan ünlem edatları şunlardır: A, va, iya, ah, oh, ayhay, alla, ollahıy, ayhay da, e-e-e, ya alla seni! vb. 10.2. Bağlama edatları Bağlama edatlarının en çok kullanılanları şunlardır: a· (ama), ama, tek (ama, yalnız), bolganüşin (ama), eger, eger de (eğer), nege dese (çü…
Sayfa 5 / 1769,69
Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durumu
Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durum Gramerlerde işlevi vurgulama olan bu birimlerin her biri farklı kelime kategorileri içinde değerlendirilmiştir. Türkiye Türkçesinde “ancak” Hacıeminoğlu’na göre cümle başı edatı (1974: 119), Korkmaz (2003: 512), Aksan (1976: 110), Lewis (1967: 211), Kononov (1956: 662) gibi araştırmacılara göre zar…
Sayfa 9 / 1067,42
Nogay Türkçesi
. DiLEKERGÖNENÇ: NOGAY TÜRKÇESİ 33 5. Kara Nogay ağzında "ş" ünsüzünün kullanıldığı kelimeleri Ak No- gay ve Asıl Nogay ağızları "s"li kullanmaktadır (taş>tas, baş>bas, beş> bes). · 6. Ak Nogay ağzında kelime başındaki bazı k'lar h'ye dönüşmektedir [Karaçay lehçesinden etkilenerek (karındas>harındas)]. 7. "nl" sesleri yan yana kullanılırken Asıl Nogay ağzınd…
Sayfa 4 / 764,59
Nogay Türklerine Genel Bir Bakış
tadır. Bu ağza eskiden sadece “Nogay” den- cıyla 1926’da Bakü’de I. Türkoloji Kurulta- mekteydi. Kara Nogay ağzı, Dağıstan Muhtar yı yapılmış, hemen ardından 1928’de diğer Cumhuriyetinde konuşulmaktadır. Asıl No- Türk toplulukları gibi Nogay Türkleri de, 15. gay ağzı ise Stavropol Krayının Açikulak ve yüzyıldan beri kullandıkları Arap alfabesini Koyasula böl…
Sayfa 5 / 1064,35
Nogay Adı ve Nogayların Kökeni Üzerine
T D D / J o f E L 2 0 1 3 Y a z / S u m m e r . . . . . • . . T e h l i k e d e k i D i l l e r D e r g i s i / J o u r n a l o f E n d a n g e r e d L a n g u a g e s D i l e k E r g ö n e n ç A k b a b a • N o g a y A d ı v e N o g a y l a r ı n K ö k e n i Ü z e r i n e Ayrıca Zeki Velidi Togan’a göre, Nogaylar için Mangıt ve Nogay adını bir arada kullana…
Sayfa 5 / 1064,35
Nogay Adı ve Nogayların Kökeni Üzerine
T D D / J o f E L 2 0 1 3 Y a z / S u m m e r . . . . . • . . T e h l i k e d e k i D i l l e r D e r g i s i / J o u r n a l o f E n d a n g e r e d L a n g u a g e s D i l e k E r g ö n e n ç A k b a b a • N o g a y A d ı v e N o g a y l a r ı n K ö k e n i Ü z e r i n e Ayrıca Zeki Velidi Togan’a göre, Nogaylar için Mangıt ve Nogay adını bir arada kullana…
Sayfa 4 / 1055,16
Nogay Türkleri
Akordu beyi Edige Bey, Nogay ordusunun b~ına da !ardır. 1632'de ise IV. Murad'ın emriyle Dobruca Nogay oğlu Nureddin'i getirdi. Nureddin Mırza da Nogay or- Tatarları, Eflak ve Bağdan voyvodolarıyla beraber Lehis- dusunu bağımsız bir devler haline getirdi. XIII. yüzyılın tan üzerine akın yapmışlardır. Yine aynı kuvvetler, Ka- ikinci yarısından beri artık ulus…
Sayfa 5 / 755,16
Nogay Türklerine Genel Bir Bakış
sözlü edebiyattan oluşmuştur. Sözlü edebiyat gin sözlü edebî ürünlerini derlemesi, onun geleneği, 14. yüzyıldan itibaren başlar. Nogay edebiyata yaptığı en büyük hizmettir. Yaptığı Türklerinin folklor mahsulleri; destanlar, yır- derlemeleri topladığı dört ciltlik Söz Kaznası lar, atasözleri, deyimler, bilmeceler ve masal- adlı el yazması bir eser çok önemlid…
Sayfa 3 / 752,34
Nogay Türklerine Genel Bir Bakış
Kırım tarafına geçmişlerdir. Bundan sonra ardından bölgedeki idarî yapı iyice karışmış, İdil’in batısı Kırım tarafı veya Kiçi (Küçük) Abaza ve Nogay etnik gruplarının yaşadığı Nogay, doğusu ise Nogay tarafı veya Ulı (Bü- Abazin-Nogay ilçesi lağvedilmiştir. Nogaylar, yük) Nogay olarak isimlendirilmiştir (Bavbek Karaçayların 1957’de affedilerek dönmesin- 1986:…
Sayfa 2 / 752,10
Nogay Türklerine Genel Bir Bakış
nellikle bu kelimenin anlamı “köpek” olarak Lehistan ve Macaristan’a akınlar düzenle- verilmektedir. İslam öncesi Avrasya bozkır miş, Bulgaristan’ı feodal devlet olarak ken- geleneğinde “köpek” ve onunla ilgili benzer disine tabi kılmıştır. Tula Buğa (1287-1290) adlarda olumsuz bir bakış açısının olmadığını zamanındaki iç karışıklıklarda rol oynamış, hatırla…
Sayfa 15 / 1751,95
Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durumu
Vurgulama İşlevli Dil Birimlerinin Nogay Türkçesindeki Durum çoğunlukla bağlama edatlarının çeşitleri arasında yer almaktadır. Bu birimlerin hiçbiri zarf veya çekim edatı değildir. Bunlardan aqıyqatlay da, DA, deseñ, endigi, endigisi, uşınlay da, üşinimen de, üşinley de, yalğız pekiştirme edatı, …DA…DA, MA….MA, ne…ne… em…em… karşılaştırma edatıdır. Böten de,…
Sayfa 2 / 549,03
Nogay Türklerinin Gelenekleri Üzerine
Nariman, Bajigan, Lenin, Kalinin, Yangı, hâlâ kullanmaya devam etmektedir (Karakoç Sulu-Tübe, Karasuv, Kumlı, Batırmurza, Yuj- 2013: 276). no-Suhokumsk köyleridir. Dağıstan’ın Lenin Romanya’nın Dobruca Bölgesi’nde de rayonunda yer alan Nogay köyleri; As-avul, bulunan Nogay Türkleri, Türkiye’de Anka- Meyt-avul, Kum-avul, Glavsulak; Babayurt ra’nın Şereflikoçh…
Sayfa 22 / 6946,21
cutam_kek
Dilek ERGÖNENÇ AKBABA1 NOGAY TÜRKLERİ VE NOGAY TÜRKÇESİ ÜZERİNE2 Özet Günümüzde en çok Kuzey Kafkasya’da olmak üzere Karadeniz’in çevresindeki ülkelerde dağınık bir biçimde yaşayan Nogaylar, yüzyılımıza kadar göçebe olarak yaşamışlardır. Nogay Türklerinin konuştukları lehçe Türkçenin Kıpçak koluna bağlı Aral-Hazar grubu Türk lehçelerinden biridir. Türkiye’de…