2011
Becene Sözünün Kökenine Katkılar
Hasan Eren
Sayfa 13 / 1824,76
Dıvanü Lûgati’t-Türk’te Anlamı Problemli Bazı Cümleler ve Sözcükler
Âdem AYDEMİR rakh. topraq (MK, KB); Tur. toprak; MTurk. topraү/q, tofraү/q Uygh. tofraq, topraq; Tat. tufraq; Bashk. tupraq; Kirgh. topuraq; SUygh. Durvaq. (EDAL: 1405) bilgileri yer almıştır. Gülensoy’un ifadesi ile “Eski Türkçe döneminden beri kullanılan toprak sözünün kökeni Türkçedir. KE’de toprak sözü bazı yer- lerde ‘tofraķ’ (KE-II: 639) bazı yerlerde …
Sayfa 8 / 3721,22
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
626 Adem AYDEMİR Küdegü/ Damat Kelimesi Clauson „küdegü‟ sözünü, “Son-in-law; daughter‟s husband” (EDPT: 703) Mong. küdegü; Yak. > Evk. kutē.”(EDAL: 732) bilgileri verilmiĢtir. Abdülkadir Ġnan‟ın ifade ettiği gibi, Moğol toplumları için geçerli olan „küdegü‟ sözü Türklerin anladığı manada „damat‟ sözünü karĢılamıyor (Ġnan 1951: 139-144; 1998-I: 335-340). Anc…
Sayfa 12 / 1418,16
Yapay Zekâ Uygulamalarının Müzik ve Müzik Endüstrisi Üzerine Etkileri
Konservatoryum - Conservatorium SONUÇ Bu çalışma, yapay zekânın (YZ) elektronik müzik üretimindeki potansiyelini Suno ve Aiva gibi ileri teknolojilere sahip uygulamalar aracılığıyla incelemiştir. Yapay zekânın sanatsal üretime olan katkıları, yaratıcılığın teknik süreçlerle entegrasyonunu sağlayarak hem müzisyenler hem de dinleyiciler için yeni ufuklar açmak…
Sayfa 9 / 3717,69
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine 627 affluent (sä‟id) of seas, pools, rivers, and the like‟; and „a narrow arm of the sea‟ (furdatu‟l-bahr) is called.” (EDPT: 505) Ģeklinde bir açıklama getirmiĢtir. KâĢgarlı‟nın beyanına göre Oğuzlarla Kıpçaklar gerek isimlerin, gerek fiillerin ortasında bulunan „ ‟ﻍharfini atıyorlardı. E…
Sayfa 28 / 3717,69
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
646 Adem AYDEMİR Bugün geleneksel gelin giysilerinin yerini beyaz gelinlik almıĢ olmakla beraber, gelin baba evinden çıkarken yüzüne halâ al duvak örtülmektedir. Osmanlı Devletinde damat giysisi olarak kırmızı kaftan ve gelin giysisi olarak kırmızı duvak varlığını sürdürmüĢtür (Özlük 2012: 156). Osmanlıda Sarayı, hanedanlık rengi olarak kırmızı rengi benimse…
Sayfa 4 / 1416,07
Elif Şafak’ın Pinhan Adlı Romanında Dört Unsur ve Daire Sembolizmi
yaĢamında da herkesin hikâyesi baĢkalarının hikâyeleri ile zaman zaman kesiĢir ve onların içine yerleĢir. Roman, dört ana bölüme ayrılmıĢ, her bölüm de kendi içerisinde dört bölümden oluĢmuĢtur. YaradılıĢın dört unsuru olan „toprak, hava, ateĢ ve su‟ ile ilgili beyitler ve ifadelerle birbirinden ayrılan ana bölümler ve ara bölümlerin taĢıdığı baĢlıklar, insa…
Sayfa 8 / 1716,07
Kültürel Bellek ve Müzik
108 Akın Toplu icraların olduğu ritüellerde müzik; ezberi kolaylaştırma ve tek bir ağızdan okuyabilme olanaklarını sağlayarak kültürel belleğe ait bilginin tekrarlanmak suretiyle yeni kuşaklara aktarılmasına ve canlı tutulmasına katkı sunar. “Ezberden okuma” kavramının karşımıza çıktığı diğer bir önemli alan ise mitler ve mitleri içerisinde bulunduran diğer …
Sayfa 2 / 1016,07
Eski Uygurca Metinlerde +lIg, +lUg Ekinin Sıfatlarda Kullanımı
50 Engin ÇETİN tespit edilmiş olan ve daha önce bu kullanım özelliğine değinilmeyen sıfatlarda +lIg, +lUg ekinin kullanımına ilişkin aşağıdaki sorulara cevap aranacaktır: Eski Uygurcada ve kısmen Karahanlı Türkçesinde bu türden ikili kullanımlara neden ihtiyaç duyulmuştur? Bu sıfatların eksiz ve ekli kullanımları arasında anlam ve bağlam farkı var mıdır?…
Sayfa 10 / 1414,15
Divanü Lûgati’t-Türk’te Kesici Araçlarla İlgili Söz Varlığı Üzerine
Aydemir, A. (2017). Divanü Lûgati’t-Türk’te Kesici Araçlarla İlgili Söz Varlığı Üzerine, ss. 342-355. göstererek ant içtikleri hakkında bilgiler veriyor: “Kök temür kerü turmaz” savında dahi gelmiştir. ‘Gök demir boş durmaz’ (dokunduğu şeyi yaralar) demektir. Bu savın başka bir anlamı daha vardır; Kırgız, Yabaku, Kıpçak ve daha başka boyların halkı ant içtik…
Sayfa 4 / 914,15
Divanü Lugati’t Türk’te Problemli İki Cümle Üzerine
226 Adem AYDEMİR olgunluk ve bilgelik göstergesi olması yanında, diğer dünyayla bağlantılarının delili olduğuna inanılırdı (Ögel 2002: 77-87; Beydili 2005: 306-308). Türk dünya görüĢüne göre kellik, kınanılacak bir vaziyet değil bilâkis, Tanrı kutunu sembolize etmiĢtir (Ergun 2005: 79). Sonuçta saflık, dürüstlük ve pratik zekânın bir sembolü olan Keloğlan‟ı …
Sayfa 11 / 1514,15
Divanü Lûgati’t-Türk’te Meteorolojiye Dair Sözcükler
260 Adem AYDEMİR 260 kaynaklanmaktadır. Eserin naşiri Besim Atalay, ‘tofrak’ sözünü ‘tawrak/ çabukluk’ (DLT I: 468; Tavrak: tavra:-; “speed, hurry, quick” (EDPT: 443) olarak yorumlamıştır. Ancak, ‘tawrak’ sözü burada cümlenin anlamını bozmaktadır. Clauson, topra:k. Topra:-; ‘something dry’, in practice ‘dry ground, soil, earth, dust” “Tofrağ/ tofrak same as …
Sayfa 13 / 1914,15
Türk Dillerinde ‘tegin ~ tekin’ Sözcüğü ve Eski Türk İnançlarında ‘Tekin Kültü’
Aydemir, A. (2016). Türk Dillerinde ‘Tegin ~ Tekin’ Sözcüğü Ve Eski Türk İnançlarında ‘Tekin Kültü’, ss. 32-50 Tägzinč: “Welle, Wirbel, wogend, Buchrolle” (TTII B-76, IV B-68). Tägzinç: “Vasıl olma, erişme, yetişme” (EUTS: 151). Teginç: “Yetişmek, ulaşmak, değmek” (AY: 113). Tegniçsiz: “Ulaşılmaz, ulaşılmaması gerekli” (AY: 113). Teyir-: “Ulaştırmak, yöneltm…
Sayfa 8 / 1014,15
XIX-XX Esrlerde Azerbaycan ve Türkmen Dilinde İctimai-Siyasi Leksikanın Zenginleşme Yolları
Filologiya masa la la ri .M!l, 2009 ınkılap, pırka(partiya),eksullar(proletariat), qul, qırnak, bay, işan, syütxor, xan, batrak, oba, aul, şexer, manat, edara kimi leksik vahidlgr ümumişlgkliyini itirgrgk tarixizmg çevrilir. Bir çox leksik vahidlgr isg türkmgn diling uyğunlaşdırıhr: Mamlakat- yurd Mayda burjuaz-ovnuk burjuaz Patriot-vatançı Pressa-metbuqat E…
Sayfa 32 / 3712,10
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
650 Adem AYDEMİR DLUJNEVSKAYA G. V., “Kudırge Kayası‟ Eski Türklerdeki Umay Tasvirleri Sorununa Bir BakıĢ”, (Akt. Muvaffak Duranlı), Ege Üniversitesi Türk Dünyası Ġncelemeleri Dergisi, Sayı: I, s. 235-240, 1996. DOBROVĠTS Mihaly, “Otuz Oğlan Sağdıçları Eski Bir Yazıtın Bize Öğrettikleri”, I. Uluslararası Uzak Asya‟dan Ön Asya‟ya Eski Türkçe Bilgi ġöleni, s. …
Sayfa 15 / 1812,10
Dıvanü Lûgati’t-Türk’te Anlamı Problemli Bazı Cümleler ve Sözcükler
Âdem AYDEMİR CAFEROĞLU, Ahmet (1993), Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü, İstanbul: Enderun Kitabevi. CLAUSON, Sir Gerard (1972), An Etymological Dictionary of Pre-thirteenth Century Turkish, Oxford: Oxford University Press. COŞAR, A. Mevhibe ve Bahadır GÜNEŞ (2011a), “Açıklamalı Bir Kaynakça Denemesi-I: Divânü Lugâti’t-Türk ve Kâşgarlı Mahmud Üzerine Yazılan Makal…
Sayfa 1 / 612,10
Edebiyatta Bilinç Akışı Tekniğine Başvurulma Sebepleri Üzerine Bazı Dikkatler
NWSA-Humanities Status : Original Study ISSN: 1306-3111/1308-7320 Received: January 2015 NWSA ID: 2015.10.2.4C0195 Accepted: April 2015 E-Journal of New World Sciences Academy Özlem Kale Kilis 7 Aralık Üniversitesi, okale@kilis.edu.tr, Kilis-Turkey http://dx.doi.org/10.12739/NWSA.2015.10.2.4C0195 EDEBİYATTA BİLİNÇ AKIŞI TEKNİĞİNE BAŞVURULMA SEBEPLERİ ÜZERİNE…
Sayfa 16 / 1612,10
Osmanlı Türkçesine Geçiş Dönemi Metni Olarak Ferec Ba'de'ş-Şidde
21 Doç. Dr. Osman ERCİYAS satu hazar et- (hoş-vakt ol, bizümsin, bizümle s. b. edisersin, şatırca ol, kaygulu oturma 115.a. 20) Alışveriş. İkileme biçimindeki bu yapıya 'et-' yardımcı fiili eklendiğinde 'dostluk, arkadaşlık etmek' manasının ortaya çıktığı görülmektedir. şikargahcı (ş.cıydı, bir gün şikargfilıa şikara varur, görür ki bir issüzlikde iki yılan,…
Sayfa 4 / 1011,57
Divanü Lûgati’t-Türk’te Böcek Adları Üzerine Bir İnceleme
AYDEMİR, A. (2018). DİVANÜ LÛGATİ’T TÜRK’TE BÖCEK ADLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME, ss. 683-692 insect 2 phalanx, tarantula 3 gad-fly 4 wolf, Karakh. bög, böj 2 (MK), bij 2 (MK - Oghuz); Tur. böɣ 2, büɣe, büɣe-lek 3, böǯek 1, (dial.) 4; Gag. böǯek 1; Az. böv 2; Turkm. mȫj 2, bij 2, mȫǯek 4; MTurk. bew 2 (Sangl.); Uzb. bij 2; Krm. bij 2; Tat. böjɛ 2, böǯɛk 1; Bash…
Sayfa 115 / 43211,57
On Üçüncü Yüzyıl Öncesi Türkçesinde Soru
90 2.1.3.3. Cümle Ögesi Olarak ḳaçar ~ ḳaçur Soru Sözcüğü Sözcük, saptanan (183) numaralı tanıkta zarf tümleci içerisinde yer alırken; (184) numaralı tanıkta tek başına zarf tümleci görevindedir. 2.1.3.3.1. Zarf Tümleci İçerisinde ḳ açar ~ ḳ açur Soru Sözcüğü HT VIII’den alınan (183) numaralı örnekte sözcük, ḳaçar kün sözcük grubu içerisinde zarf tümleci gör…
Sayfa 7 / 3710,61
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine
Türk Dünyasında Bazı Düğün Terimleri ve ‘Al Duvak’ Geleneği Üzerine 625 değildir. Bu veriler ıĢığında, „tuvak ~ duvak‟ kelimesinin üzerinde tam bir ittifak sağlanabilecek emin bir etimolojisinin yapılabilmesi güçtür. Temel baĢvuru kaynağımız olan DLT‟de Didek: “Gelin giderken, yâd kimselere görünmemek için örtülen örtü.” (I: 408; di:dek EDPT: 455) bilgisi ve…