Anayasa Sözlüğünde Geçen Bazı Kelimeler Üzerine
Mehmet Hazar
Bir araştırma sorusundan yazım varyantlarına, makalelere, tezlere, akademik ilişkilere, dönem ve lehçe dağılımına tek yerden ulaşın.
Yazım, dönem ve İngilizce terim varyantları aynı sorguda birleştirilir.
Mehmet Hazar
Tez eşleşmesi bulunamadı.
Mehmet Hazar · 2006
Başlık terimleri ve yazar adı örtüşen kayıtlar doğrulama adayı olarak yan yana gösterilir.
Bu sorguda güçlü tez–makale adayı bulunamadı.
YÖK kayıtlarındaki danışman–öğrenci–tez ilişkilerini görünür kılar.
Bir danışman seçerek öğrenci ve tez dallarını açabilirsiniz. Aynı adlı kişilerin ayrıştırılması yalnız YÖK üstverisinin izin verdiği ölçüdedir.
Aranan kavramın makale başlıkları ve mevcut yayın tarihi üstverisindeki dağılımı.
Tarih, varsa yayın üstverisinden; yoksa arşiv kaydındaki yıl bilgisinden alınır. Grafik kavramsal anlam değişimini tek başına kanıtlamaz.
Bilimsel yazıçevrimi işaretlerini modern arama biçimleriyle birlikte dener; sonuçların hangi Türk dili veya lehçesinde yoğunlaştığını gösterir.
Anayasa Sözlüğünde Geçen Bazı Kelimeler Üzerineanayasa sozlugunde gecen bazi kelimeler uzerineBunlar sözlükte anlam karşılığı değil, dizin araması için yazıçevrimi varyantlarıdır.
Boyutlandırılmış sonuçlarda belirgin lehçe etiketi yok.
3.709 boyutlandırılmış kaydın dağılımı; akademik alanın tamamını değil bu arşivin kapsamasını gösterir.
Bu göstergeler “çalışılmamış konu” iddiası değildir; yalnız ÇÜTAM arşivinde az temsil edilen kesişimleri işaret eder.
Yalnız ÇÜTAM sunucusunda yayımlanan yerel PDF’lerin tekilleştirilmiş metin dizininde arar.
ARGO SÖZLÜKLERİ 81 "sövmek, küfretmek" anlamları "argo" açıklamasıyla yer almaktadır, s. 1790]; piyiz kaymak [Birinin içki sofrasına davetsiz olarak çökmek, s. 14. Devellioğlu'nun sözlüğünde de kelime bu anl~mla geçmekle birlikte, s. 134, Hulki Aktunç'un sözlüğünde ise "rakı içmek, içki içmek" anlamında yer al- maktadır, s. 243]; rampa [Birinin içki sofrasın…
ARGO SÖZLÜKLERİ 79 gidilmeksizin verilmiştir, s. ı 342]; köroğlu [Ni kah lı karı, s. 10. Bu kelime Türkçe Sözlük'te "halk ağzında" açıklamasıyla verilmiştir, s. 1383]; lanet [Nikah, akit. Lanet halkası boğazına geçmiş, s. 10]; macun [Süzme afyon, s. 10. Bu kelime Devellioğlu'nun sözlüğünde de mevcuttur, s. ı 16]; makina [Otomobil, s. 10. makine maddesi Devel…
80 Gülden SAGOL gelmektedir, s. 254]; sarkıtız [Altın lira, s. ı4] ; suyun başı [Bir işi yürütmek için en çok fayda görülecek kimse veya makam, s. ı5] ; şıkırdatmak [Birine para vereceğini, avucundaki maden paraları saliayarak anlatmak. Biraz şıkırdat da bak nasıl göbek atar, s. ı5. Kelime Türkç e Sözlük'te "halk ağzında" açıklamasıyla yer almaktadır, s. 209…
büküt- “(ağrı vb… şeylerden dolayı) bükülmek” Clauson, EDPT 325a’da kelimeyi Hap. leg. olarak göstermiştir (EDPT 325a) yaglıg aş meni bükütti6 “Yağlı aş bana dokundu” (Atalay II 309; Dankoff&Kelly part II 118; Ercilasun vd. 329). Derleme Sözlüğünde, büküt- “bir sıkıntı ile bükülmek” (DS 819). çık- “nemlenmek” EDPT içerisinde Hap. leg olarak gösterilmiştir (E…
ağış- “topluca koşmak, sürü halinde koşuşmak (yarışmak)” anlamlarında bulunmaktadır (DS 93). ümzük “eğerin ön ve arka ucu, uç” Clauson, Atalay I 105’te geçen kelimeyi Hap. leg. göstermiş (EDPT 165a, Ercilasun vd. 55, Dankoff&Kelly part I 134), Derleme Sözlüğünde ümzük “ibrik, testi vb… şeylerin uç kısmı, emziği” anlamlarında tespit edilmiştir (DS 4067). eŋit…
kullanılmaktadır. Bu kelime ş sesinin gerileyici tesiriyle tişek > şişek biçimine dönüşmüş olmalıdır. şişek, şişak, şişey, şişik, şişşek, şüşek “iki yaşında koyun” (DS 3788). töşeklig “döşek yapmak için kullanılan ipek kumaş” töşeklik barçın “Döşek ile döşeğe benzer şeyler yapmak için ayrılmış ipek kumaş” (Atalay I 509; Dankoff&Kelly part I 376; Ercilasun vd…
Uluslararası Sosyal Ara tırmalar Dergisi The Journal of International Social Research Cilt: 5 Sayı: 23 Volume: 5 Issue: 23 Güz 2012 Fall 2012 www.sosyalarastirmalar.com Issn: 1307-9581 ANAYASANIN YAZIM VE NOKTALAMA ÖZELL KLER LANGUAGE AND PUNCTUATION OF CONSTITUTIONAL LAW Hayrullah KAHYA• Öz Bir devletin temel kurumlarının nasıl i leyece i, devletin yönetim …
- 300 - “ kinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterli ini kaybetmesi halinde; ikinci oylama, bo alan adaylı ın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır.”(102. md.) Virgül ve noktalı virgüle anayasada yüklenen bu görev, bir bilimsel makalenin ba lı ında yahut kamu kurumları veya kurulu larının kull…
Tezcan, EDPT’de ‘hapax legomenon’ terimine karşılık‘tek veriler’ terimini önerir ve şu tanımı yapar: “Eski ya da yeni bir dilin tüm kaynaklarında sadece bir kez rastlanan kelime ya da deyim” (2008, 298). Trask: “Yazı dilinde sadece bir kez tanıklanan ve bu nedenle varlığı şüpheli olan kelime veya şekil” (Uçar 2012, 73). Bussmann’a göre: “Varlığı sadece bir k…
82 Gülden SAGOL Sözlük'te diğer anlamlarının yanı sıra "mecaz" açıklamasıyla "boşboğaz, söz taşıyan" anlamına gelmektedir, s. 2372]; zımbalamak [Cima etmek. Geçenlerde onu zımbalamışlar, s. 19. Bu kelime Hulki Aktunç'un sözlüğünde "(birisini) bıçaklamak, özellikle tabancayla yaralamak, öldürmek; vurmak" anlamlarında geçmektedir, s. 303. Türkçe Sözlük'te de k…
78 Gülden SAGOL kimse, s. 5. Bu kullanım Türkçe Sözlük'te hiçbir açıklama yapılmaksızın "tuttuğunu koparan, giriştiği veya ele aldığı her işi başaran, becerikli (kimse)" anlamıyla yer almaktadır, s. 425]; çek arabam [Savuş git karşımdan. Kavgaya mı geldin? Çek arabanı bakalım, s. 6. Bu kullanım Türkçe Sözlük'te "hakaret yollu" açıklamasıyla yer almaktadır, s…
- 299 - 0. G R Anayasalar bir devletin temel ilkeleri, yönetim biçimi, vatanda larının hakları, ödevleri ve sorumlulukları gibi temel ögelerin ele alındı ı hukuk metinleridir. Bir devletteki tüm yasalar anayasaya uymak zorundadır. Bu yüzden anayasalar yasaların temeli sayılmı lardır. Anayasaların bir toplumdaki tüm bireyler tarafından bilinip uygulanması ger…
- 315 - 2.10. Dipnot i areti 2.10.1. Metnimizde dipnot i areti olarak * kullanılmı tır. Aynı sayfada birden fazla dipnot kullanılması gerekti i durumlarda bu i aretin sayısı birer birer artırılmaktadır: “Yargıtay, Danı tay, Askerî Yargıtay, Askerî Yüksek dare Mahkemesi ve Sayı tay genel kurulları ile Yüksekö retim Kurulundan Anayasa Mahkemesi üyeli ine aday …
200 Yıl Sonra Mütercim Asım Sözlük için gerekli kaynakların dökümü ve değerlendirilmesi: Sözlük yayınları: Her ne kadar ITA için bir sözlük tasarlıyorsak da yine de bugüne dek ITA’nın söz varlığıyla ilgili bazı sözlükler düzenlenmiştir. Bu sözlüklerden biri Habib Hürmüzlü’nün önce “Kerkük Türkçesi Sözlüğü” (2003), sonra “Irak Türkmen Türkçesi Sözlüğü” (2013)…
ARGO SÖZLÜKLERİ 75 Bu sözlükte yer aldığı halde bugün unutulan veya genel dile giren keli- meler de bulunmaktadır: asma "deyn, borç. Asma dikmek: borç edip de ver- memek" (s. 5) [asma kelimesi Devellioğlu'nun sözlüğünde asma dikmek "borcunun vermemek" şeklinde yer almaktadır (s. 59) , ama daha sonra asma ve asma dikmek unututarak günümüzde bu anlamda asmak k…
175 Ali Rıza Septioğlu’na Bağlı Olarak Anlatılan Fıkralar Üzerine - Oglım senin gözlerin başka oyniyir. Sen ne Paluluya benziyirsin ne de Elazığlıya. Hangi millettensin bilmiyirim ama o “emce” deyişin çok hoşuma gitmiştir. (K.5) Ve Septioğlu meclise yemin töreninde yemin edecek kurallara göre “anayasa ve demokrasinin kurallarına uyacağıma” ile başlayan madde…
ÇÜTAD Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi Cilt 1, Sayı 1 / Aralık 2016 bölyece [böylece yerine yanlışlıkla], işte böyle, bu şekilde” biçimlerindeki yapı da bununla ilgilidir. 4 Yapının kökünü bu biçiminde belirlediğimize göre eki de “gibi”lik anlamı katan +lay ekidir. Bu ek, Köktürk Yazıtlarında görülmemekle birlikte Eski Uygurca metinlerin…
- 314 - “Türk Vatanı ve Milletinin ebedi varlı ını ve Yüce Türk Devletinin bölünmez bütünlü ünü belirleyen bu Anayasa, Türkiye Cumhuriyetinin kurucusu, ölümsüz önder ve e siz kahraman Atatürk’ün belirledi i milliyetçilik anlayı ı ve O’nun inkılâp ve ilkeleri do rultusunda;” (Ba langıç) “Ba kenti Ankara’dır.”(3. md.) “Bu Anayasa; Kurucu Meclis tarafından 18/1…
- 316 - 5. Yüzde ifadesi yazı yerine % ile de belirtilebilir. Ancak bu kullanımında bir standart belirlenmelidir. 6. Sıra sayıları e er madde ba ını belirtmiyorsa her zaman yazı ile yazılmalıdır: 1. ya da 1 inci yerine birinci gibi. 7. Saatlerden sonra gelen ekler okunu a göre getirilmelidir. Ayrıca burada ünsüz benze mesi kuralına da uyulmalıdır: 15.00’de d…
efendi: 3 ı Standart dilde özel adlardan sonra kullanılan ikinci dereceden bir unvan olan efendi kelimesi , Osmanlı döneminde padişah efendi gibi soyluluk ifade eden veya değer verilen büyükler, öğrenciler için kullanılıyorken zamanla Şeyhiiiislam Yahya Efendi. Sultani talebesinden Alun et Efendi gibi kullanımlar terk edilmiş, Kaptct Hasan Efendi gibi eğitim…
Makale ayrıntılarında DOI, dergi, açık erişim, üstveri kaynağı ve son denetim bilgisi gösterilir. Aynı veriler salt okunur biçimde dışarı açılır.