2013
Alpamış Destanında Hz. Ali Tasavvuru
Bülent Akın
Sayfa 17 / 2943,90
Destanlarda Evlilik
rak gelen kırmızı kaftanı giydiği belirtilir (DK Yakutların Er-Sogotox destanında Xotu- I 129: 89/7). Ayrıca Banu Çiçek'in ona bir de una'nın babası, kızını Er-Sogotox'la birlikte gömlek dikmiş olduğu anlaşılmaktadır (DK I gönderdiğinde yanlarına yüz adamını katar 132: 93-94/8-2). (SHEÖ 21). Maaday-Kara destanında Altın-Küskü Ural Batır destanında kızların e…
Sayfa 11 / 2927,44
Destanlarda Evlilik
arkadaşıyla Beyrek'i esir edip götürür (DK I için yola çıkar. Ama burada Kanlı Koca'dan 129-130: 90/1-13). On altı yıl sonra, karısının farklı olarak tek başınadır. Bütün yıırdu dola- evlenınesini önlemek üzere geri döner ve şır ve oğluna layık kızı bulur (Gürsoy III: 70- sonra Oğuz beyleriyle birlikte Bayburt hisarı 71/569-642). Aynı destarrıo Sagımbay Ora…
Sayfa 10 / 1322,37
Kalın ve Çeyiz
Düğün Dernek • 403 ni ve isterlerse yanında kalabileceklerini, istemezlerse kızıyla birlikte gi- debilecekleri söyler.36 Destarun devamında Adov Bey kızını verdiğinde Köse Kenan'a bir küheylan, üç sürü davar ve düğün masrafı olarak da bin altın verir, kızına ise bir taht-ı revan hazırlatır ve çeyiz verir. Ayrıca onlara yol boyunca eşlik etmek üzere on iki ad…
Sayfa 19 / 2921,95
Destanlarda Evlilik
çevrede ne kadar fakir varsa hepsi ganimet pi- likte yaşanınaya başlandığı anlaşılmaktadır lavı yer (KD 73-76). (OD 18). Kara-Han küçük kardeşi Or-Han'ın kızını istemesinin ve Oğuz'un kıza onu bir Manas destanında Manas ile Kanıkey şart karşılığı zevceliğe kabul edeceğini söyle- için büyük toy-düğün yapılır ve gelin Kırgız mesinin ardından kızın bu şartı kab…
Sayfa 23 / 2921,95
Destanlarda Evlilik
Aygır ölse kısrağı kalıı~ yi ister. Halbuki Delü Dumm! ona kendisinin Yiğit (Dostu) ölse karısı kalır. yerine ölmesini teklif bile etmemiş, sadece öl- Kümüjek-Aru genç hanıını, meden önce malını mülkünü ona bıı·aktığını, gönlü kimi severse onunla evlenmesini, ço- Yalnız dul bırakınayınız, cuklarını öksüz bırakmamasını söylemek için Sana uygunsa, gelmiştir (D…
Sayfa 8 / 1121,95
Canış ve Bayış'ın Sonsuz Yolculuğu
210 Manas Journal of Social Studies CanıĢ-BayıĢ destanında Kalmuk/Kıtaylarla ilk savaĢlarında yenilen iki kahramandan CanıĢ, atı yardımıyla Kara Üñkür mağarasına sığınırken BayıĢ ise derin bir çukura kapatılır. Kahramanların bulunduğu her iki mekân da varyantlarda dar, kapalı ve karanlık olarak tasvir edilir. Her iki kahraman da bu karanlık mekânlarda adeta …
Sayfa 14 / 1419,15
'Köroğlu' Destanının Azerbaycan Varyantında Kadın Tipleri
76 İlkin GULİYEV / KAÜSBED, 2018; 21; 63-76 kavuşturmuş, onların hayata bakış açılarını değiştirmiştir. Kendi istekleri üzerine Çamlıbel’e gelerek özgürlüğe kavuşan kadın tiplerin Köroğlu ve delilerinin yerli zenginlere, işgalcilere karşı olan mücadeleye aktif katıldığını görmekteyiz. Hatta “Hasan Paşa’nın Çamlıbel’e Gelmesi” kolunda hanımların da silahlanar…
Sayfa 1 / 1518,68
Bâkî ve Fuzûlî Divanlarında Deniz Tasavvuru
Bâkî ve Fuzûlî Divanlarında Deniz Tasavvuru 1 Mahmut GİDER 2 Özet 13. yüzyıldan itibaren Arap ve Fars edebiyatlarının etkisinde gelişen klasik Türk şiiri, 16. yüzyılda taklide dayalı etkileşimden kurtulup “klasikleşme” evresine geçmiştir. Bu ilerlemenin sağlanmasında, Bâkî ve Fuzûlî gibi büyük şairlerin etkisi yadsınamayacak düzeydedir. Klasik Türk şiirinde …
Sayfa 6 / 1316,46
Destan Kahramanlarının Evlenmek İçin Göstermek Zorunda Oldukları Hünerler
DESTAN KAHRAMANLARININ EVLENMEK İÇİN GÖSTERMEK ZORUNDA.... 303 bin at kazanır. Ayyürek'e talip olan Pumar hükümdarının oğlu kazanacağından o kadar emindir ki yanında bin at getirmiştir. İkisi de meydana çıkarlar, halat çekme yarışı yapılır. Biraz zorlandıktan sonra, Ayyürek halatı çektiği gibi oğlanın beline sarar ve onu avlunun bir köşesine fırlatıp atar. D…
Sayfa 10 / 1316,46
Destan Kahramanlarının Evlenmek İçin Göstermek Zorunda Oldukları Hünerler
DESTAN KAHRAMANLARININ EVLENMEK İÇİN GÖSTERMEK ZORUNDA. ... 307 verdiği ve kendisinin düşürdüğü elmas küpeyi getirmesi. Şehzade ancak bu üç şartı yerine getirdikten sonra Nartanesi'ne kavuşur (Güney: 144-169). Bu motife başka milletierin ürünlerinde de rastlarız: Alman destanı "Nibelungen"de Brünhild'in evlenmek için bir şartı vardır: Evleneceği erkek kendis…
Sayfa 6 / 2916,46
Destanlarda Evlilik
rüp bırakmak zorunda kaldığı Kögüdey-Mer- Altın Arığ destanında Bulatay ile Çibe- gen, zorlu maceralardan sonra ailesine ve hal- tey rahat bir hayat sürerken bir gün Hulatay, kına kavuşur kavuşmaz selarniaşma ve kucak- Çibetey'e bize böyle yaşamak yakışmaz diyip laşmayı takiben içecek ikramının ardından ge- devam eder: çen zaman içinde neler olduğunu bile an…
Sayfa 9 / 2916,46
Destanlarda Evlilik
Yakutların Er-Sogotox destanında Er- yetmiş hanın kızlarından daha iyi, daha güzel, Sogotox'un, talip olduğu kızın güzelliğini an- iyi niyetli ve ak düşüncelidir, burada ayrıca kı latmaya kelimeler yetmemektedir: "... güneşin zın babasının da iyi insan olduğunun belirtil- ışığı gibi görünüşlü, beyaz gümüş yüzlü, kır mesi dikkat çekicidir (AA 211/3085-3099)…
Sayfa 13 / 2916,46
Destanlarda Evlilik
yendikten sonra düğünü yapmak ister ama, alarak bizzat kendisi gider, kızın babası geliş halkın büyüğünün tavsiyesiyle büyük bir dü- sebebini sorunca yerinden kalkar, sallana sal- ğün yaparak Gölistan'la evlenir (UB 137-141). lana yürür, ak alnını açar, ak bileklerini sıvar ve kızı ister. Her iki hikayede de kız, Allahın Barış içinde gerçekleştirilen evliliğ…
Sayfa 14 / 2916,46
Destanlarda Evlilik
için "avcı kuşu", Kanıkey için ise "sungur" ke- Altın Arığ destanında Çibetey Han ül- limelerinin kullanılmasından anlıyoruz. kesinden kalkıp evlenme teklifi etmek üzere Alp Han Kız'ın evine gider ve tanışma faslının Dede Korkut'ta ve Manas'ta evlenilrnek ardından yerinden fırlar, şapkasını ve eldive- istenen kız, aile büyüklerinden istenir. Altay, nini kolt…
Sayfa 18 / 2916,46
Destanlarda Evlilik
Gelin ile Güveyinin Giysileri B. Ögel'e göre Türklerde düğün, kız evinde başlar, erkek evinde biterdi.C2Sl Gelin ile güveyin giysilerinin ne olduğu meselesine gelince Ögel, ergenlik al kaftanın Dede Korkut'ta kız kardeşini Beyrek'e bütün Türklerde güveyi elbisesi olduğunu vermeyi kabul eden Delü Karçar'ın ağır dü- söylemektedir. (27) ğün hazırlığı yaptığında…
Sayfa 22 / 2916,46
Destanlarda Evlilik
nin olmadığını, bunu tekzip eden bir misale karısıdır ve muhtemelen öbür dünyada Ma- rastlamadığını belirtmektedir.C36) Ayrıca bu nas'ın büyük hatunu Kanıkey'in yerini almış destanın Altay rivayetinde Alıp-Manaş falda tır. C37) Ak-Kağan'ın kızını görüp onun ülkesine git- mek üzere atlanır, sanki söz konusu kızla ev- Eşin Ölümünden Sonra Tekrar lenecekmiş gi…
Sayfa 9 / 1316,46
Kalın ve Çeyiz
402 • Hediye Kitabı kaybettiği, oğlan evi ise bir kadın ve işgücü kazandığı için çeyiz, oğlan evinin vereceği kalından daha az tutulur. Buna rağmen kızın çeyizini yüksek tutmak, kız babası için bir çeşit onur rneselesidir.30 Bahaeddin Öge!, İslam hukukunda kadını çeyiz getirmeye zorla- yan bir hüküm bulunmadığı halde Türklerde babanın kızına çeyiz yapmasının…
Sayfa 16 / 2812,97
Şah İsmail Hatayi, Pir Sultan Abdal ve Kul Himmet’in Şiirlerinde İslam Öncesi İnanç Motifleri
Esra AKBALIK gerçekliği vurgulamaktadır. Hz. Ali’nin ölümsüzlüğü ve onun bin bir dondan baş gös- terebilmesi, çeşitli kalıplarda zuhur etmesi, dünyaya pek çok defa gelmesi de sıklıkla rastlanılan bir durumdur. Zira Bektaşîler Ali’nin birçok şekillerde hala yeryüzünde bu- lunduğuna, Babagan Bektaşî kolu da Ali’nin bütün çehrelerde okunduğuna ve Ali’nin manevi…
Sayfa 17 / 2312,45
Şiir Üzerine Yapılan Çalışmalarda İmge Terimi
ta’nına maruz kalan meh-i burc-i melâhat, eskiden ay tutulması sırasında yapılan teneke ve davul çalma, tüfek atma şamatasına telmihtir. 78 Böylece kendisi görünmeyince ortalığın karanlığa gark olduğu, halkın büyük bir heyecan ve gürültüyle kendisini beklediği ve nihayet geç vakit yavaş yavaş ortaya çıkınca yeryüzünün aydınlandığı, dolunayın en parlak hâline…
Sayfa 3 / 1512,45
Bâkî ve Fuzûlî Divanlarında Deniz Tasavvuru
24 Bâkî ve Fuzûlî Divanlarında Deniz Tasavvuru 1. BÂKÎ VE FUZÛLÎ DİVANLARINDA DENİZ TASAVVURU 4 Klasik şiirde deniz, “dış dünyadaki varlıkların yanı sıra, pek çok soyut düşünce ve kavram ile ilişkilendirilerek okuyucunun zihninde âdeta estetik bir tablo oluşturacak ” (Selçuk, 2017:171) şekilde kullanılır. Bu bağlamda yaygın olarak; gözyaşı, gam, gönül, aşk, …