2009
Çağdaş Özbek Şiiri
Timur Kocaoğlu
Sayfa 6 / 1437,71
sovyet_elestirisi
Selahittin TOLKUN Bu durumu şair, şiirin sonlarında “(Pamuk tarlalarından) Özbek’i yer tanır, / Gök tanır. / Nazlılar nereden bilsin Özbek’i!” tekrar vurgular. Şair, tarlaya gelen bir nazlının sanki bilmez gibi, alay edercesine “Özbek misiniz?” diye sormasına şaşırır. Çünkü tarlada zaten Özbek’ten başkası yoktur. Pamuğun Özbek’in kaderi olduğunu “Seherden ak…
Sayfa 6 / 1437,71
Sovyet Sonrası Özbek Edebiyatında Sovyet Eleştirisi
Selahittin TOLKUN Bu durumu şair, şiirin sonlarında “(Pamuk tarlalarından) Özbek’i yer tanır, / Gök tanır. / Nazlılar nereden bilsin Özbek’i!” tekrar vurgular. Şair, tarlaya gelen bir nazlının sanki bilmez gibi, alay edercesine “Özbek misiniz?” diye sormasına şaşırır. Çünkü tarlada zaten Özbek’ten başkası yoktur. Pamuğun Özbek’in kaderi olduğunu “Seherden ak…
Sayfa 4 / 1426,25
sovyet_elestirisi
Selahittin TOLKUN Bu yazıda, Sovyet sonrası Özbek Edebiyatında Sovyet eleştirisi, şiir, roman, hikâye ve hatırat olmak üzere dört türden birer örnekle ortaya konmaya çalışılacaktır. Bu eleştiriler, Muhämmäd Yusuf’un bir şiiri, Älixån Törä Såğunî’nin hatıratı, Ötkir Håşimov’un bir romanı ve Şükür Xålmirzayev’in bir hikâyesi örneğinde açıklanmaya çalışılacaktı…
Sayfa 4 / 1426,25
Sovyet Sonrası Özbek Edebiyatında Sovyet Eleştirisi
Selahittin TOLKUN Bu yazıda, Sovyet sonrası Özbek Edebiyatında Sovyet eleştirisi, şiir, roman, hikâye ve hatırat olmak üzere dört türden birer örnekle ortaya konmaya çalışılacaktır. Bu eleştiriler, Muhämmäd Yusuf’un bir şiiri, Älixån Törä Såğunî’nin hatıratı, Ötkir Håşimov’un bir romanı ve Şükür Xålmirzayev’in bir hikâyesi örneğinde açıklanmaya çalışılacaktı…
Sayfa 3 / 325,68
Özbek Türkçesinde Hâl Ekleri
genitif hali ekinden oluşmuştur. 2. Sonuç Yukarıda Özbek Türkçesinin hal eklerini,herbirine üçer örnek vererek tahlil ettik.Bu örneklerden yola çıkarak;Özbek Türkçesinde hal ekleri için şu sonuçları söyleyebiliriz: a) Özbek Türkçesinde akuzatif hali ekinin yalnızca düz,dar şekli mevcuttur (+ni) ve akuzatif ekinde uyum söz konusu değildir. b) Özbek Türkçesind…
Sayfa 6 / 1024,57
Afganistan’dan Bir Özbek Kadın Şair: Kübrâ Keyvân
IJETSAR (International Journal Of Education Technology and Scientific Researches) ISSN: 2587-0238 Issue / Sayı: 1 December/Aralık 2017 edilmesinden kaynaklanmaktadır. Kübrâ Keyvân şiirlerinde imla sorunludur. Aslında bu sorun bütün Afganistan Özbek şiiri için söz konusudur (Bu konuyla bk. Tolkun 2016). Äy “Nävåiy” bizlärä xämsä-devåniz iftixår (Keyvân 1387: …
Sayfa 5 / 1423,57
sovyet_elestirisi
SOVYET SONRASI ÖZBEK EDEBİYATINDA SOVYET ELEŞTİRİSİ ÖZBEK Sen päxtä terärding yetti bükilib, Sen pamuk topluyordun yedi kat bükülerek Päykälingdä eding ey ånäjånim. Pamuk meydanındaydın, ey anacığım! Özbekmisiz, deyä ğäläti külib, Özbek misiniz diye tuhaf biçimde gülerek Mendän soräb qåldı bir tännåz xånim. Bana soruverdi nazlı bir hanım. Tännåzlär bilän ne …
Sayfa 5 / 1423,57
Sovyet Sonrası Özbek Edebiyatında Sovyet Eleştirisi
SOVYET SONRASI ÖZBEK EDEBİYATINDA SOVYET ELEŞTİRİSİ ÖZBEK Sen päxtä terärding yetti bükilib, Sen pamuk topluyordun yedi kat bükülerek Päykälingdä eding ey ånäjånim. Pamuk meydanındaydın, ey anacığım! Özbekmisiz, deyä ğäläti külib, Özbek misiniz diye tuhaf biçimde gülerek Mendän soräb qåldı bir tännåz xånim. Bana soruverdi nazlı bir hanım. Tännåzlär bilän ne …
Sayfa 7 / 1423,57
Ali Şir Nevayi ve Şimdiki Özbek Dilinin Ünlüleri Üzerine
Ali Şir Nevayi ve Şimdiki Özbek Dilinin Ünlüleri Üzerine 73 Şimdiki Özbek edebî dilinde ot / öt kelimeleri vardır, ama ut / üt- kelimeleri yoktur. Bunlar sadece halk ağızlarında bulunuyor. A. K. Borovkov, A. M. Şerbak, A. Usmanov, A. Rustamov gibi Türkologlar da bu ünlülerin Nevâyî’nin eserlerinde mevcut olduğunu itiraf ediyorlar. Demek, Nevâyî’nin dilinde ş…
Sayfa 12 / 1422,89
Abdulla Oripov’un Şiirlerinde Özbek Kimliği ve Özbekistan
56 | F a t m a A ç ı k / G a z i T ü r k i y a t , G ü z 2 0 1 3 / 1 3 : 4 5 - 5 8 Yirmi birinci yüzyıl Eski Sovyetler Birliği coğrafyasında yeni politik oluşumlar – çözülmeler - yok oluşların asrıdır ve tüm gelişmeler edebi eserlere, dolayısıyla Özbek şiirine yansımıştır. Özbeklerin ‚düzenin makinesi’’ olmasını engelleyen, ona yeniden ‚milli‛ bir kimlik kaz…
Sayfa 2 / 2722,89
Özbek Edebiyatında Fuzuli Tesirleri
ÖZBEK EDEBİYATINDA FUZULİ TESİRLERj Selahittin TOLKU1V Türk Dünyasmda bazı şahsiyetler vardır ki, onları belli bir kol veya saha- nın mensubu saymak pek kolay, hatta pek doğru olmaz. Nevai, Fuzfıli; Nesimi, Ahmet Y esevi, Köroğlu, Dede Korkut, İsmail Gaspıralı bunlardan bazılarıdır. Bu yazıda Türk Dünyasının birleştirici şahsiyetlerden birisi olan Fuzfıll'ni…
Sayfa 2 / 821,80
Sovyet Zulmüne Uğrayan Özbek Şairi Usman Nasir
…- M. Sultanova - S. Memecanov, Özbek Şe’riyeti Antologiyasi Sovet Şe’riyeti, 4. Cilt, Taşkent, 1962; Özedebiyneşr, s. 481; Ertuğrul Yaman, “Çağdaş Özbek Şiiri”, Türk Dili Türk Şiiri Özel Sayısı V (Türkiye Dışı Çağdaş Türk Şiiri), Sayı: 531, Ankara, Mart 1996, s. 928; İrfan Ünver Nasrattınoğlu, Çağdaş Özbekistan Şiiri Antoloji- si, Ankara, 1988, s. 46. 4 Müke…
Sayfa 1 / 3121,21
Sovyet Dönemi ve Sonrası Özbek Edebiyatinda ‘Basmacılık’ Konusu
Sovyet Dönemi ve Sonrası Özbek Edebiyatinda ‘Basmacılık’ Konusu Selahittin TOLKUN1 Özet Æarlık Rusyasının hâkimiyetinden kısmen de olsa kurtulan Türkistan Türklüğünün Sovyetler Birliği örtüsü altında Rusya tarafından ikinci defa iĢgali esnasında, bu iĢgale direnen milli kuvvetlerini ifade ederken karalamak amacıyla Özbek Türkçesinde ―eĢkıya, haydut, asi‖ anl…
Sayfa 8 / 10721,21
cutamkek_haziran_2019
Kültür Evi Konuşmaları Haziran 2019 Cilt 2, Sayı 1 Türkî halk denince ise kadim zamandan itibaren Turan ve Türkistan’da yaşayagelen yerleşik Türkî halk, Özbekler kastedilir oldu. Bu halka 1924 yılında Özbek adı resmen verildi. Bu gibi Türkî dil ve Türkî edebiyat dendiğinde Turan ve Türkistan’da vücuda gelen yaklaşık bin yıllık tarihe sahip olan ve yerleşik T…
Sayfa 15 / 2621,21
Tåğäy Muråd’ın Åtämdän Qålgän Dälälär Romanında Sovyet Gerçeği ve Sovyet Eleştirisi
Tolkun, S. 337 Gündüzü gördüm, koza gördüm. Geceyi gördüm, beşik gördüm. Beşik mezarım oldu, tarla kabristanım oldu. (s. 189-191). Sekizinci bölümde Özbek çiftçisinin perişan hali tasvire devam edilir. Yine Özbek toprağının hangi zehirlerle ve hangi şartlarda daha doğrusu hangi gayrisıhhî şartlarda zehirlendiği anlatılmaktadır. Her yıl ülkeye tonlarca pamuk …
Sayfa 3 / 1520,97
Abdurauf Fıtrat ve Onun Özbek Klasik Musikisi Hakkındaki Eseri
·--iJ!: .. ·::·:.: -;··.:::· :··. ..·.··. . . ·.. .:. . ::.: . ...... . . ·. . ..·: ... . ·. ·. ·.. ·.. .. . .. . .... Hiiseyiıı AKBAŞ AbduraıifFıtrat ve Onıın Özbek Klasik Musi/,.'isi Hakl7ııdaki Eseri . .. . 104 .. . ... ··: ·.. :: .. ···... ·.. : ...... . . :·.: Teıniı· Sağanası, Aı·slan, Çin Seviş, Oğuz Han ve Hint İhtiltilcileri gibi tiyatro . ..... . .…
Sayfa 3 / 1020,86
Özbek Şairi Erkin Vâhid’in ‘Vätän Umidi’ Adlı
ÖZBEK ŞAİRİ ERKİN VÂHİD’İN ‘VÄTÄN UMİDİ’ ADLI ŞİİRİ VE YORUMU Şairin en önemli şiiri olan 1968 yılında kaleme aldığı Özbegim kasidesi olup Sovyet döneminde ağır tenkide uğramıştır. Şair, bu şiiriyle, Sovyetlerin milli kimlikleri Rus potasında eritme siyasetine ve bilhassa Türk halklarına karşı “medeniyet getiren” kavim olma iddiasına karşı, Özbek Türklerinin…
Sayfa 10 / 1020,54
Özbek Şairi Erkin Vâhid’in ‘Vätän Umidi’ Adlı
Selahittin TOLKUN “O vakit ben yeniden gerçek insan oldum!” diyeceğim derken, o güne kadarki yaşadığı sistemde kendisini gerçek anlamda insan olarak hissetmediğini vurgulamaktadır. Sonuç Erkin Vâhid, Vätän Umidi adlı bu kısa şiirinde kendisinden hareket ederek aslında halkını tasvir etmiştir. Özbek kelimesinin etimolojisine dair faraziyelerden biri, öz+beg >…
Sayfa 3 / 1418,85
sovyet_elestirisi
SOVYET SONRASI ÖZBEK EDEBİYATINDA SOVYET ELEŞTİRİSİ 6. Getirilen Rus azınlığı topraklandırılırken Özbek çiftçisinin yerini yurdunu terk etmesi, 7. Türkistan Türk kültürünün ve yaşayışının aşağılanması, 8. Özbeklerin kendi ihtiyarların dışında Kiril alfabesine geçirilmeleri ve tekrar Latin veya Arap alfabesine dönme mücadeleleri, 9. Bir bütün Türkistan’ın par…
Sayfa 9 / 1418,85
sovyet_elestirisi
SOVYET SONRASI ÖZBEK EDEBİYATINDA SOVYET ELEŞTİRİSİ Dindarlara baskı ve aşağılama, romanın bir başka konusudur. İnsanlar namaz kıldıklarını bile saklamaktadırlar. Qurbånåy kendisine “Hâlâ namaz kılıyor musun?” diye soran emekli sorgu komiseri Såät Ğäniyev’e tedbiren “Ben namaz kılmam!” cevabını verir (Xåşimov 1994: 127). Roman kahramanı Qurbånåy’ın babası ma…